Tag: idazlea

Fernando Urkia idazlearen sortetxea (zena)

Arbizuko Anttonekoan jaio zen Fernando Urkia Bakaikoa (Arbizu, 1896/04/16-Erroma, 1959/03/19) fraide eta idazlea. Gaur egungo etxea ez da, haatik, Urkia sortzen ikusi zuen berbera. Musikaren alorrean, egindako konposizio lanengatik eta organista izateagatik da ezaguna, baina Saltako apezpiku izatera ere iritsi zen. Euskaraz artikulu ugari idatzi zituen, Euskal Esnalean eta Argian esaterako, euskararekiko kezka agertuz, baita ohiturez eta historiaz ere. Ipuingintzari eta hiztegigintzari ere lotu zitzaion, eta saritutako bi antzerki lan ere utzi zizkigun. Askotan bezala, gerrarekin etorritako erbesteak eten zuen bere ekoizpena.

Herriko seme kuttun izendatu zuten, eta sortetxea dagoen karrikari gure protagonistaren izena eman. Etxea, beraz, Fernando Urkia karrikako 37.ean dago, Etxarriko bide zaharra zen hartan. Sasoi batez hura zen, Etxarritik etorrita, Arbizuko lehen etxea.

Gehiago jakiteko:

 


Blas Alegria idazlearen sortetxea (zena)

Lakuntzako Dendaberri etxean jaio zen Blas Alegria (Lakuntza, 1883/02/03-Lakuntza, 1947/10/12) Duela urte zenbait etxe hura eta ondokoa (Kaporraz) eraitsi, eta biek hartzen zuten lekuan eraiki zuten irudikoa. Lakuntzako koadjutore eta bikario izan zen apeztu ondoren, eta artzipreste ere bai. Sasoi batean Seminarioan irakasle aritu zen eta bertan euskara katedra hartzekotan egon bazen ere, ez zuen sekula hartu, ongi ezagutzen ez diren arrazoiak tarteko.

Euskeraren Adiskideak elkarteko kidea izan zen, eta Euskal Esnalea eta Revista Internacional de los Estudios Vascos aldizkarietan argitaratu zituen bere idazkiak. Hainbat literatur lehiaketatan parte hartu zuen. Herriko eta inguruko ohituren gainean idatzi ohi zuen, euskararen gorazarre eta hizkuntza bizian, prosa eta poesia, eta antzerki lan batzuk ere utzi zizkigun, baita sermoiak ere, baina batzuk gerra denboran galdu ziren.

Dendaberri etxea zena

Etxea Lakuntzako plazan bertan zegoen, Uriz eta Abarrategi kaleen izkinan, pikotaren ondo-ondoan.

Gehiago jakiteko:

 


Juan Goikoetxea idazle eta euskaltzalearen sortetxea

Juan Goikoetxea Zabalo (Lezaeta, 1905/11/18-Donostia, 1973/06/30) idazle eta euskaltzale larraundarra Uhaldea izeneko etxe honetan sortu zen. Apez aritu zen Arbizun 1933tik 1973ra, eta euskararen aldeko jarrera herrian euskarari eusteko berebizikoa izan zen. Nafarroako elizbarrutian erabiltzeko zenbait testu liturgiko ere euskaratu zituen, eta Príncipe de Viana aldizkariaren euskarazko gehigarrian ere frankotan idazten zuen, sekula sinatzen ez bazuen ere. Horrek zailtzen du bere idazlanak zein diren eta non argitaratu ziren jakitea. Euskaltzaindiak euskaltzain urgazle izendatu zuen 1963an.

Juan Goikoetxea

Etxea aurkitzea erraza da, Lezaeta oso herri txikia delako. Bidetik ikusten da eta herrian Tolosako aldetik sartzen bagara, lehendabiziko etxea dugu.

Gehiago jakiteko:


Jon Mirande idazlearen hilobia

Jon Mirande Aiphasorho (Paris, 1925/11/10-Paris, 1972/12/28) idazlea Thiaisko hilerriko hobi honetan datza.

Mirande idazle oparo bezain heterodoxoa izan zen. Igela aldizkaria sortu zuen beste batzuekin batera, eta Haur besoetakoa lan polemikoa ere argitara eman zuen. Olerkigintzan nabarmendu zen, baita itzulpengintzan ere, Baudelaireren Zithal liliak eta Poeren Bela itzuli zituen, besteak beste.

Gizon poliglota eta eruditoa bere pentsakerak sasoiko abertzaltasun kristauarekin talka egin zuen maiz, eta ate zenbait ere itxi zizkion horrek. Azkenik, depresioak jota, bere burua hil zuen.

Thiaisko kanposantuko pertsonaia ezagunen zerrendan ageri da Mirande, eta horri esker erraz jakin daiteke bere hilobia 14. dibisioan, 12. lerroan dagoela, eta 37.a dela. Dena den, dibisioak planoan markatuak badaude ere, lerroak eta hobiak ez daude zenbatuak eta horrek oztopatzen du bilaketa; are gehiago, hobiaren egoera ikusita: huntzak jana eta hilarria kasik ezabatua. Denbora behar izan nuen aurkitzeko. Hala ere, behin aurkituta, dibisio horretan huntzaz estalia dagoen bakanetakoa da. Ailegatzeko modu hoberena Avenue du Nord-etik 14. dibisioan sartzen den atakatik sartzea da. Behin sartuta, bidexkan aurrera egin eta berehala gure ezker aldean ikusiko dugu. Beste bi izenekin batera, harlauzak hau dio: Mr Jean Mirande 1925-1972.

Ni izan nintzenean norbaitek bere nobelaren ale bat utzia zuen han, ordurako denborak eta aroak higatua.

Gehiago jakiteko:


  • Kategoriak

  • Copyright © 1996-2010 Euskargazki. All rights reserved.
    iDream theme by Templates Next | Powered by WordPress
    Tresna-barrara saltatu